23:52 12 սեպտեմբերի, 2022Ներկայումս աուտիզմի սպեկտրի խանգարման (ԱՍԽ) հիմնական ախտանիշների՝ սոցիալականացման եւ շփման խնդիրների բուժման արդյունավետ մեթոդներ գոյություն չունեն: Նոր հետազոտության ընթացքում գիտնականները պարզել են, որ լուծի դեմ սովորական դեղամիջոցը կարող է ԱՍԽ-ի հետ կապված սոցիալական դժվարությունները բուժելու ներուժ ունենալ:
Հետազոտության արդյունքները հրապարակվել են Frontiers in Pharmacology ամսագրում։ Հետազոտողները օգտագործել են համակարգչային մոդել, որն ընդգրկում է աուտիզմի սպեկտրի խանգարման մեջ ներգրավված սպիտակուցները եւ դրանց փոխազդեցության ձեւերը:
Ուսումնասիրելով, թե ինչպես են տարբեր դեղամիջոցներ ազդում այս համակարգի սպիտակուցների վրա՝ նրանք որոշել են բուժման համար հնարավոր թեկնածուներին: Ամենահեռանկարային թեկնածուն լուծի դեմ լայնորեն կիրառվող լոպերամիդն է:
Լոպերամիդը կապվում է «μ-ափիոնային ռեցեպտոր» կոչվող սպիտակուցի հետ, որը սովորաբար ակտիվանում է օպիումային դեղամիջոցներով, ինչպիսին է մորֆինը: Օպիումային դեղամիջոցներից սովորաբար ակնկալվող ազդեցությունների հետ մեկտեղ, ինչպիսին է ցավազրկումը, μ-ափիոնային ռեցեպտորն ազդում է նաեւ սոցիալական վարքագծի վրա:
Նախորդ հետազոտություններում գենետիկորեն մշակված մկները, որոնք չունեն μ-օպիումային ռեցեպտոր, ցույց են տվել սոցիալական դեֆիցիտ՝ նման նրան, որը դիտարկվում է աուտիզմի սպեկտրի խանգարումների դեպքում: Հետաքրքիր է, որ μ-օպիումային ռեցեպտորն ակտիվացնող դեղամիջոցները օգնել են վերականգնել սոցիալական վարքը:
Մկների վրա ստացված այս արդյունքներն ընդգծում են գայթակղիչ այն հնարավորությունը, որ լոպերամիդը կամ μ-օպիումային ռեցեպտորի վրա ազդող այլ դեղամիջոցները կարող են ԱՍԽ-ում առկա սոցիալական ախտանիշները բուժելու նոր միջոց լինել: