Plastic and Reconstructive Surgery. ԱԲ–ն կանխատեսում է արյան կորուստը և կարող է լիպոսակցիան դարձնել ավելի անվտանգ
08:20 29 դեկտեմբերի, 2025Գիտնականները մշակել են արհեստական բանականության (ԱԲ) մոդել, որը կարող է ճշգրիտ կանխատեսել մեծ ծավալի լիպոսակցիայի ենթարկվող հիվանդների արյան կորստի քանակը, ինչը կարող է զգալիորեն բարելավել այս տարածված կոսմետիկ միջամտության անվտանգությունը: Լիպոսակցիան աշխարհում ամենատարածված պլաստիկ վիրահատություններից մեկն է (տարեկան կատարվում է ավելի քան 2.3 միլիոն միջամտություն), և չնայած այն ընդհանուր առմամբ համարվում է անվտանգ, արյան չափազանց կորուստը մնում է լուրջ ռիսկ, հատկապես մեծ ծավալի ճարպի և հեղուկի հեռացման ժամանակ:
Հետազոտության արդյունքները հրապարակվել են Plastic and Reconstructive Surgery ամսագրում, որը Պլաստիկ վիրաբույժների ամերիկյան ընկերության (ASPS) պաշտոնական հրատարակությունն է, և անցկացվել են գիտնականների միջազգային թիմի կողմից:
ԱԲ մոդելը մարզվել է լիպոսակցիայի ենթարկված 721 հիվանդների տվյալների հիման վրա՝ հեռացնելով ընդհանուր առմամբ ավելի քան չորս լիտր ճարպ և հեղուկ, երկու կլինիկաներում՝ օգտագործելով նույնական վիրաբուժական արձանագրություններ: Հետազոտողները օգտագործել են ժողովրդագրական, կլինիկական և վիրաբուժական փոփոխականների լայն շրջանակ՝ ալգորիթմը հնարավորություն տալու կանխատեսել սպասվող արյան կորուստը: Տվյալները պատահականորեն բաժանվել են. 621 հիվանդ օգտագործվել է մոդելը մարզելու համար, իսկ մնացած 100-ը՝ դրա ճշգրտությունը ստուգելու համար։
Արդյունքները տպավորիչ էին. արհեստական ինտելեկտի մոդելը կանխատեսել է արյան կորստի ծավալը մոտավորապես 94% ճշգրտությամբ։ Կանխատեսված և իրական ծավալների միջև շեղումը միջինում փոքր էր (մոտավորապես 26 մլ ստանդարտ շեղում), իսկ առավելագույն տարբերությունը կազմել է մոտավորապես 188 մլ։ Այս ճշգրտությունը թույլ է տալիս վիրաբույժներին նախապես գնահատել ռիսկերը և պլանավորել վիրահատությունը՝ հարմարեցված հիվանդների անհատական կարիքներին։
Ուսումնասիրության հեղինակները նշում են, որ արհեստական ինտելեկտի կանխատեսումները կարող են օգնել վիրահատության ընթացքում կարևոր որոշումներ կայացնելուն, ինչպիսիք են արյան փոխներարկման անհրաժեշտությունը, հեղուկների կառավարումը և հիվանդների խնամքի այլ միջոցառումները։ Սա, իր հերթին, կարող է նվազեցնել բարդությունները, բարելավել հետվիրահատական վերականգնումը և բարձրացնել հիվանդի տեղեկացված համաձայնության որակը։
Հետազոտողները պլանավորում են շարունակել զարգացնել մոդելը՝ օգտագործելով աշխարհի տարբեր վիրաբույժներից ստացված տվյալները՝ գործիքը դարձնելով ավելի բազմակողմանի և ճշգրիտ տարբեր պայմաններում։