08:36 3 հոկտեմբերի, 2026Գլխապտույտը կամ շրջապատի թեքվելու հանկարծակի զգացողությունը կարող է պայմանավորված լինել ոչ միայն վեստիբուլյար ապարատի խանգարումներով, այլև ջրազրկմամբ, նյութափոխանակության խնդիրներով ու էնդոկրին համակարգի հիվանդություններով։ Այս մասին USA Today-ի հետ զրույցում նշել է նյարդաբան Ռեբեկա Էնդրյուսը։
Բժշկի խոսքով՝ գլխապտույտի պատճառներից մեկը կարող է լինել հենց վեստիբուլյար ապարատի աշխատանքի խանգարումը։ Այդպիսի խնդիրներից են վեստիբուլյար նևրիտն ու լաբիրինթիտը. սրանք բորբոքային հիվանդություններ են, որոնք կարող են գլխապտույտի հանկարծակի նոպաներ առաջացնել։
Հնարավոր այլ պատճառների թվում Էնդրյուսը նշել է վեստիբուլյար միգրենն ու Մենիերի հիվանդությունը։ Գլխապտույտ կարող է առաջանալ նաև բարորակ պարոքսիզմալ դիրքային գլխապտույտի (ԲՊԴԳ) դեպքում. սա ուղեկցվում է կարճատև նոպաներով, որոնք սովորաբար սկսվում են գլուխը թեքելիս կամ շրջելիս։
Բժիշկն առանձնացրել է ևս մեկ վիճակ՝ կայուն պոստուրալ-պերցեպտիվ գլխապտույտը։ Այս դեպքում տհաճ զգացողությունները կարող են անհանգստացնել գրեթե ամեն օր՝ ավելի սրվելով քայլելիս կամ ոտքի վրա կանգնած ժամանակ։
Վեստիբուլյար համակարգի հիվանդություններից բացի, գլխապտույտ կարող են առաջացնել նաև վիտամինների պակասը կամ վահանագեղձի աշխատանքի խանգարումները։ Ճնշման անկման, թուլության, անեմիայի կամ նյութափոխանակության խնդիրների հետևանքով որոշ մարդկանց մոտ կարող է անկայունության կամ ընդհանուր վատ ինքնազգացողության նշաններ ի հայտ գալ։
Վեստիբուլյար ապարատի խնդիրներից զատ՝ գլխապտույտը հաճախ պայմանավորված է լինում նաև ջրազրկմամբ։ Օրգանիզմում հեղուկի պակասի դեպքում նվազում է արյան ծավալը, ինչի արդյունքում արյան ճնշումը կարող է ընկնել ու հանգեցնել թուլության կամ անհավասարակշռության։ Եվս մեկ հավանական գործոն է արյան մեջ գլյուկոզայի մակարդակի տատանումը. թե՛ չափազանց ցածր, թե՛ խիստ բարձր շաքարը կարող է թուլության և հավասարակշռության կորստի պատճառ դառնալ։