Շաքարի բարձր մակարդակն ուժեղացնում է իմունային բջիջների՝ ուռուցքների աճը զսպելու ունակությունը. The Journal of Immunology

12:36   30 հոկտեմբերի, 2026

Արյան մեջ գլյուկոզայի բարձր մակարդակը կարող է ուժեղացնել քաղցկեղի որոշ տեսակների դեմ իմունային համակարգի պայքարի ունակությունը։ Այս եզրակացությանն են հանգել հետազոտողները, որոնք ուսումնասիրել են հիպերգլիկեմիայի ազդեցությունը T-բջիջների՝ իմունային բջիջների վրա, որոնք ճանաչում և ոչնչացնում են օրգանիզմի վնասված և պոտենցիալ վտանգավոր բջիջները: Մկների վրա կատարված փորձերի ժամանակ արյան մեջ շաքարի բարձր մակարդակը դանդաղեցրել է ուռուցքի աճը, մարդու արյան նմուշների վերլուծությունը բացահայտել է նմանատիպ փոփոխություններ իմունային բջիջներում: Հետազոտության արդյունքները հրապարակվել են The Journal of Immunology -ում:

Մինչ այժմ գիտնականները նկատել էին կապ 1-ին տեսակի դիաբետի և քաղցկեղի որոշ տեսակների առաջացման ռիսկի նվազման միջև, սակայն այս կապի պատճառները մնում էին անհասկանալի: Հնարավոր մեխանիզմը հասկանալու համար հետազոտողները համեմատել են ուռուցքի աճը գլյուկոզայի բարձր մակարդակ ունեցող մկների, ինսուլինով բուժվող կենդանիների և արյան մեջ շաքարի նորմալ մակարդակ ունեցող մկների մոտ:

Հիպերգլիկեմիա ունեցող կենդանիների մոտ, որոնք չէին ստանում ինսուլին գլյուկոզայի մակարդակն իջեցնելու համար, ուռուցքներն ավելի դանդաղ էին աճում: Միևնույն ժամանակ, նրանց T-բջիջներն ավելի շատ էին և ավելի արդյունավետ էին գործում ուռուցքի աճը կանխելու համար: Երբ դիաբետ ունեցող մկներին տրվում էր ինսուլին, T-բջիջների հակաուռուցքային ակտիվության ուժեղացումը նվազում էր:

Հետագա վերլուծությունը ցույց է տվել, որ արյան մեջ շաքարի բարձր մակարդակը փոխում է T-բջիջների գործառույթը, այդ թվում՝ որոշակի ներբջջային ազդանշանային ուղու ակտիվությունը: Այս փոփոխությունները, հնարավոր է, նպաստել են իմունային բջիջների ավելի արտահայտված բորբոքային ակտիվությանը և բարելավել են ուռուցքները ճնշելու դրանց ունակությունը։

Հետազոտողները նաև ուսումնասիրել են իմունային բջիջները հիպերգլիկեմիա ունեցող մարդկանց արյան նմուշներում: Նրանք հայտնաբերել են նույն ազդանշանային ուղու ակտիվության աճ, որը հայտնաբերվել է մկների վրա կատարված փորձերի ժամանակ: Այս նմանությունը ենթադրում է մեխանիզմի պոտենցիալ նշանակալիությունը մարդկանց համար, բայց դեռևս չի ապացուցում, որ հիպերգլիկեմիան նույն հակաուռուցքային պաշտպանությունն է ապահովում մարդկանց պարագայում։

«Մեր արդյունքները բացում են քաղցկեղի իմունաթերապիայի հետազոտության նոր ուղիներ: Մենք կարող ենք ուսումնասիրել 1-ին տեսակի դիաբետ ունեցող պացիենտների T-բջիջներում դիտարկվող փոփոխությունները և փորձել դրանք վերարտադրել նոր բուժումներով», - նշել է հետազոտության ավագ հեղինակ, Հնդկաստանի դեղագործական կրթության և հետազոտությունների ազգային ինստիտուտի դոցենտ Անամիկա Բոզեն։

Գիտնականները հուսով են, որ հայտնաբերված ազդանշանային մեխանիզմի ըմբռնումը կօգնի մշակել իմունաթերապիաներ, որոնք կբարելավեն T-բջիջների ճանաչումը և ուռուցքների ճնշումը՝ առանց հիպերգլիկեմիա առաջացնելու: Սակայն անհրաժեշտ են հետագա հետազոտություններ՝ այս մոտեցումը մարդկանց վրա կիրառելուց առաջ։

Շաքարի քրոնիկական բարձր մակարդակը արյան մեջ վտանգավոր է առողջության համար և չպետք է դիտարկվի որպես քաղցկեղի կանխարգելման կամ բուժման մեթոդ: Հետազոտությունը բացահայտում է ապագա թերապիաների պոտենցիալ մեխանիզմ, այլ ոչ թե անվերահսկելի հիպերգլիկեմիայի օգուտը։



© NEWS.am Medicine