14:44 6 նոյեմբերի, 2026Անոթները ժամանակավորապես լայնացնող և ճնշումն իջեցնող դեղի համադրումը վիբրացիոն ազդեցության հետ ուղեկցվել է ուղեղի լուծվող սպիտակուցների արյան մեջ ուժեղացված անցման նշաններով։ Այս մասին է վկայում ոչ մեծ հետազոտությունը, որն իրականացրել են Օուլուի համալսարանը և համալսարանական հիվանդանոցը։ Աշխատանքը հրապարակվել է Nature Communications ամսագրում։
Ռանդոմիզացված, խաչաձև հետազոտությունը ներառել է 29 առողջ մեծահասակի: Գիտնականները նշանակել են ազոտի օքսիդով միջնորդված բուժում և ամբողջ մարմնի ռիթմիկ վիբրացիա, որը նախատեսված է արյան անոթների մեխանիկական առումով զգայուն Piezo1 ալիքների վրա ազդելու համար:
Գաղափարն այն էր, որ փոխվեն ուղեղի հեղուկի շարժման հետ կապված անոթային պուլսացիաները: Այս գործընթացները սովորաբար ուժեղանում են քնի ընթացքում: Կենդանիների վրա կատարված նախորդ փորձերը ցույց են տվել, որ անոթային մեխանիզմների թիրախավորումը կարող է ազդել հեղուկի և լուծված նյութերի տեղափոխման վրա:
Հետազոտողներն օգտագործել են ՄՌՏ, ֆիզիոլոգիական չափումներ և արյան անալիզ: Համակցված բուժումից հետո արյան մեջ բետա-ամիլոիդ 40-ի և 42-ի, ինչպես նաև GFAP-ի մակարդակները բարձրացել են: Միաժամանակ, ուղեղում հեղուկի շարժման և բաշխման ցուցանիշները փոխվել են:
Հեղինակների մեկնաբանմամբ՝ փոփոխությունների համադրությունը համապատասխանում է ուղեղից լուծվող սպիտակուցների՝ արյան մեջ ժամանակավոր վերաբաշխմանը: Էֆեկտը կապված էր տարիքի և դեղորայքի առաջացրած արյան ճնշման արտահայտված նվազման հետ:
Վերահսկվող պայմաններում ազդեցությունները լավ են փոխանցվել։ Սակայն արյան մեջ սպիտակուցային մարկերների աճը առայժմ չի ապացուցում պաթոլոգիական նստվածքների նվազում կամ Ալցհեյմերի հիվանդության կանխարգելում։ Մոտեցման արդյունավետությունը հիշողության խանգարումներ ունեցող պացիենտների մոտ դեռ պետք է ուսումնասիրել։