Տարիքի հետ մեր մարմինը փոխվում է եւ աստիճանաբար ծերանում: Սակայն դրա տարբեր մասերը տարբեր կերպ են ծերանում եւ տարբեր արագությամբ:
Ներքին բժշկության մասնագետ Մատիաս Ռիդլը (Գերմանիա) կարծում է, որ տարիքային բազմաթիվ գործընթացներ մոտ 30 տարեկանից են սկսվում:
Մաշկը
30 տարեկանում մաշկն արդեն սկսում է կորցնել առաձգականությունն ու ծերանալ: Ժամանակի ընթացքում դրա վրա հայտնվում են մանր, այնուհետեւ մեծ կնճիռներ, պիգմենտային բծեր եւ ծերացման այլ նշաններ:
Լավ նորությունն այն է, որ մաշկի ծերացումը կարելի է դանդաղեցնել` պաշտպանելով այն բջիջների բնականոն նորացմանը խանգարող ազդեցություններից` ուլտրամանուշակագույն ճառագայթներից, մրից եւ ծխախոտի ծխից:
Մազերը
Մազերի կառուցվածքը տարիքի հետ նույնպես փոխվում է՝ դա տեղի է ունենում նաեւ հորմոնների պատճառով: Կանանց մոտ էստրոգենի մակարդակի նվազումը գլխի մազերը ավելի բարակ է դարձնում: Տղամարդկանց մոտ, դիհիդրոտեստոստերոն հորմոնի ազդեցությամբ մազերը դառնում են ավելի բաց, քան երիտասարդ տարիքում:
Ինչ վերաբերում է ճերմակ մազերին, դրանց առաջացմանը նպաստում է մելանինի արտադրության նվազումը. դա սովորաբար տեղի է ունենում մոտ 35 տարեկանից հետո:
Մկանները
Մոտ 30 տարեկանից մարդու օրգանիզմը սկսում է դանդաղ կորցնել մկանային զանգվածը: Այս երեւույթն անվանում են սարկոպենիա: 50 տարեկանում այս գործընթացն արագանում է, 70 տարեկանում` ավելի արագանում: Ահա թե ինչու է կարեւոր պահպանել ֆիզիկական ակտիվությունը, որն օգնում է ամրացնել եւ աճեցնել մկանները:
Ոսկորները
Տարիքի հետ ոսկրերի ամրությունն ու խտությունը նույնպես նվազում է: Տարիքային փոփոխություններն ազդում են նաեւ հենաշարժական համակարգի այլ մասերի վրա՝ կապաններ, ջլեր, կռճիկներ, հոդեր: Բացի բնական ֆիզիկական մաշվածությունից, դրանց վիճակը վատթարացնում են հորմոնալ փոփոխությունները, ինչպես նաեւ օրգանիզմում կոլագենի արտադրության նվազումը:
Մատիաս Ռիեդլի խոսքով՝ այս մակարդակում ծերացման տեմպերը դանդաղեցնել օգնում են կանոնավոր վարժությունները, վիտամին D-ի համաչափ ընդունումը եւ սպիտակուցների նորմալ քանակի ընդունումը:
Սրտանոթային համակարգը
Արյունատար անոթների առաձգականությունը սկսում է նվազել մոտ 30 տարեկանից, ինչը նաեւ ազդում է սրտի մկանների ուժի վրա: Բրոնխները նույնպես տարիքի հետ կորցնում են առաձգականությունը եւ վատ են կլանում թթվածինը: Այս ամենը մեզ ավելի ենթակա է դարձնում արյան բարձր ճնշման եւ սրտանոթային այլ հիվանդությունների:
Գլխուղեղը
Տարիքի հետ ուղեղի զանգվածը նվազում է, փոփոխություններ են տեղի ունենում նյարդային բջիջներում: Սա մարդուն դարձնում է ավելի մոռացկոտ, իսկ, ընդհանուր առմամբ, ճանաչողական ունակությունները նվազում են: Բայց ոչ միայն տարիքը, այլ նաեւ ապրելակերպը կարող է ազդել նյարդային բջիջների վիճակի եւ ուղեղի աշխատանքի վրա: Առաջին հերթին բացասաբար են ազդում ծխելը, ալկոհոլը, ֆիզիկական վարժությունների եւ սոցիալական շփումների բացակայությունը:
Իմունային համակարգը
Մարմնի նյութափոխանակության գործընթացների դանդաղեցման հետ մեկտեղ, դանդաղում են նաեւ վերքերի ապաքինման գործընթացները: Իմունային բջիջները տարիների ընթացքում թուլանում են, եւ իմունային համակարգը դառնում է ավելի քիչ ակտիվ:
Հետևեք NEWS.am Medicine-ին Facebook-ում և Twitter-ում