Brain ամսագրում հրապարակված նոր հետազոտությունը հայտնաբերել է ուղեղի ցանցի հատուկ հանգույց, որն առանցքային դեր է խաղում կակազության զարգացման մեջ:
Քենթերբերիի համալսարանի (UC) դոցենտ Քեթրին Թեզի ղեկավարած հետազոտությունը ուսումնասիրել է կակազության երկու տարբեր տեսակներ՝ բնածին և ձեռքբերովի՝ ցույց տալու համար խոսքի խանգարման հստակ նյարդային հիմքը:
«Կակազությունն ազդում է մեծահասակների մոտ 1%-ի վրա և կարող է հանգեցնել հաղորդակցության լուրջ խնդիրների և սոցիալական անհանգստության, սակայն կակազության պատճառը դեռևս անհայտ է», - նշում են գիտնականները: Կակազությունն ամենից հաճախ առաջանում է որպես զարգացման խանգարում, բայց կարող է առաջանալ նաև ուղեղի կիզակետային վնասվածքի հետևանքով ինսուլտից կամ այլ նյարդաբանական հիվանդություններից հետո: Թեև ուսումնասիրությունների մեծամասնությունը կակազության այս տարբեր տեսակներին դիտարկում է որպես առանձին պայմաններ, այս ուսումնասիրությունը յուրօրինակ մոտեցում է ցուցաբերում՝ համադրելով տվյալների հավաքածուն՝ տեսնելու, թե արդյոք մենք կարող ենք ընդհանուր կապ հայտնաբերել»:
Հետազոտությունը, որն իրականացվել է Տուրկուի համալսարանի (Ֆինլանդիա), Տորոնտոյի համալսարանի, Բոստոնի համալսարանի և Հարվարդի բժշկական դպրոցի Բրիգամի և Կանանց հիվանդանոցի հետազոտողների հետ համատեղ, օգտագործել է երեք անկախ տվյալների հավաքածու. հրապարակված գրականությունից ստացված նեյրոգենիկ կակազության դեպքերի վերաբերյալ դեպքերի մասին զեկույցներ, ինսուլտից հետո ձեռք բերված նեյրոգեն կակազություն ունեցող կլինիկական հիվանդների խումբ, կաթվածից հետո կակազող և կայուն զարգացման կակազությամբ մեծահասակներ:«Մենք օգտագործեցինք առաջին երկու տվյալների հավաքածուները և վնասվածքների ցանցի քարտեզագրումը` ստուգելու համար, թե արդյոք ձեռքբերովի կակազություն առաջացնող վնասվածքները համապատասխանում են ուղեղի ընդհանուր ցանցին: Այնուհետև մենք օգտագործեցինք տվյալների երրորդ հավաքածուն՝ ստուգելու, թե արդյոք այս ախտահարման վրա հիմնված ցանցը համապատասխան է կակազության զարգացմանը: Ուսումնասիրելով տվյալների հավաքածուներից յուրաքանչյուրը՝ մենք կարողացանք բացահայտել կակազության ընդհանուր ցանցը՝ նեղացնելով այն դեպի ձախ փորոքի որոշակի հատված, որը պատասխանատու է շուրթերի և դեմքի շարժումների, ինչպես նաև խոսքի ժամանակի և հաջորդականության համար: Մենք նաև հայտնաբերել ենք խոսքի պատկերման և կակազության հետազոտության համար հետաքրքրություն ներկայացնող երկու լրացուցիչ նոր շրջաններ, մասնավորապես՝ կլաուստրումային շրջանը և ամիգդալա-ստրիատալ հանգույցը: Սրանք ուղեղի փոքր հատվածներ են՝ ընդամենը մի քանի միլիմետր լայնությամբ, ինչի պատճառով դրանք հակված են չբացահայտվել նախորդ ուսումնասիրությունների ժամանակ: Սա ցույց է տալիս հավանական կակազող կապը։
Ձեռքբերովի կակազություն ունեցող մարդկանց համար սա լավ բացատրություն է տալիս, թե ինչ կարող է տեղի ունենալ: Երբ նայում եք կակազության այս հատվածին, թվում է, որ շարժումների հաջորդականությունը հիմնական դժվարությունն է և, հետևաբար, այն կարևոր կողմը, որի վրա պետք է կենտրոնացնենք մեր բուժումը: Հայտնաբերված ցանցային շրջանները նաև պատկերացում են տալիս կակազության ժամանակ հուզական ռեակցիաների հետ հնարավոր կապերի մասին», - եզրակացրել են գիտնականները:
Հետևեք NEWS.am Medicine-ին Facebook-ում և Twitter-ում