85-ից բարձր դիաբետիկների մոտ վիտամին D-ի պակասը կապել են դեպրեսիայի և հիշողության խնդիրների հետ․ SR

4 օգոստոսի, 2026  11:33

Գիտնականները կապ են հայտնաբերել արյան մեջ վիտամին D-ի ցածր մակարդակի և 2-րդ տիպի շաքարային դիաբետ ունեցող 85 տարեկանից բարձր անձանց մոտ դեպրեսիվ ախտանիշների ու թեթև կոգնիտիվ միաժամանակյա առկայության միջև։

«Scientific Reports» ամսագրում հրապարակված հետազոտության ընթացքում ուսումնասիրվել են դիաբետով հիվանդ 188 տարեց պացիենտների տվյալները։ Մասնակիցներին բաժանել են չորս խմբի՝ միայն ընկճախտային ախտանիշներ ունեցողներ, միայն թեթև կոգնիտիվ խանգարումներ ունեցողներ, միաժամանակ երկու վիճակներն էլ ունեցողներ և նրանք, ովքեր նման խնդիրներ չեն ունեցել։

Վիտամին D-ի ամենացածր մակարդակը հայտնաբերվել է այն պացիենտների մոտ, որոնց մոտ միաժամանակ նկատվել են ընկճախտի և կոգնիտիվ ֆունկցիաների վատթարացման նշաններ։

Տարիքը, դիաբետի տևողությունը, կրթության մակարդակը և այլ հիվանդությունները հաշվի առնելուց հետո հետազոտողները պարզել են, որ վիտամին D-ի ավելի ցածր մակարդակը կարողացել է կապ պահպանել ընկճախտային ախտանիշների և թեթև կոգնիտիվ խանգարումների համադրության բարձր հավանականության հետ։

Հեղինակները նշում են, որ արդյունքները ցույց են տալիս միայն կապը, այլ ոչ թե պատճառահետևանքային կախվածությունը։ Հետազոտությունը չի ապացուցում, որ վիտամին D-ի պակասը առաջացնում է ընկճախտ կամ հիշողության վատթարացում, և չի հաստատում, որ վիտամին D-ի հավելումների ընդունումը կարող է կանխարգելել կամ բուժել այդ վիճակները։

Գիտնականները նաև հնարավոր են համարում հակադարձ կապը․ առողջական վիճակի վատթարացումը, ֆիզիկական ակտիվության նվազումը, արևի տակ քիչ գտնվելը և սննդի հետ կապված խնդիրներն ինքնին կարող են հանգեցնել վիտամին D-ի մակարդակի իջեցմանը։

Ըստ հետազոտողների՝ անհրաժեշտ է հետագա երկարաժամկետ ուսումնասիրություններ իրականացնել՝ պարզելու համար, թե արդյոք վիտամին D-ն կարող է նպաստել տարեցների կոգնիտիվ առողջության պահպանմանը, և արդյոք դրա մակարդակի կարգավորումն ունի գործնական նշանակություն։

Հետևեք NEWS.am Medicine-ին Facebook-ում և Twitter-ում