Ճարպակալումը ավելի շատ կապված է ոչ թե պասիվ կենսակերպի, այլ գերմշակված սննդամթերքի օգտագործման հետ․ PNAS

21 հուլիսի, 2025 08:37

PNAS ամսագրում հրապարակված հետազոտությունը կասկածի տակ է դնում այն տարածված կարծիքը, ըստ որի գիրության հիմնական պատճառը նստակյաց (անշարժ) կենսակերպն է։

Ամանդա ՄակԳրոսքիի գլխավորությամբ գիտնականների խումբը վերլուծել է 4 213 մարդու տվյալներ, որոնցից 34-ը եղել են տարբեր մայրցամաքներից և նրանց թվում եղել են որսորդ-հավաքորդներից մինչև արդյունաբերական զարգացած երկրների բնակիչներ։

Հետազոտողները ուսումնասիրել են ընդհանուր էներգածախսը (TEE), ֆիզիկական ակտիվության վրա ծախսվող էներգիան (AEE), հիմնական նյութափոխանակության մակարդակը (BEE), ինչպես նաև մարմնի ճարպի տոկոսն ու մարմնի զանգվածի ինդեքսը (BMI)։

Տարիքի, սեռի և մարմնի կառուցվածքի հաշվառմամբ տվյալների ճշգրտումից հետո պարզվել է, որ ավելի զարգացած երկրներում ֆիզիկական ակտիվության մակարդակը, նույնիսկ ավելի բարձր է, քան ավելի քիչ զարգացած երկրներում։ Սակայն, միևնույն ժամանակ, ճարպակալման ցուցանիշները նույնպես ավելի բարձր են։

Գիտնականների կարծիքով՝ հիմնական գործոնը գերմշակված մթերքների օգտագործումն է (երշիկեղեն, կիսաֆաբրիկատներ, քաղցր խորտիկները և այլն)։ Նման մթերքների բաժինը սննդակարգում ուղիղ կերպով համընկնում է մարմնի ճարպի մակարդակի հետ։

Գերմշակված մթերքները (UPF) ունեն բարձր կալորիականություն, առանձնահատուկ համ և բաղադրություն, որոնք խախտում են հագեցվածության զգացումը և ստիպում են չափից ավելի շատ ուտել։ Բացի այդ, մշակումը նպաստում է կալորիաների ավելի ամբողջական յուրացմանը։

Չնայած այն բանին, որ ֆիզիկական ակտիվությունը շարունակում է կարևոր մնալ առողջության համար՝ հետազոտողները շեշտում են, որ ճարպակալման դեմ պայքարը պահանջում է սննդային սովորությունների վերանայում և սննդակարգից գերմշակված մթերքների բաժնի կրճատում։

Հետևեք NEWS.am Medicine-ին Facebook-ում և Twitter-ում

Print | In English | На русском

Related News

Գիտնականները լոլիկի մեջ լյարդը ճարպային հիվանդությունից պաշտպանող նյութ են հայտնաբերել Դա կարող է օգնել օրգանիզմին ավելորդ ճարպն օգտագործել էներգիա ստանալու համար, այլ ոչ թե կուտակել այն լյարդի բջիջներում
Գիտնականները նշել են այն դիետան, որն ամենից շատն է նվազեցնում լյարդի ճարպը և նախադիաբետի վտանգը Այսպես, կետոգենիկ խմբի մասնակիցների մոտ լյարդի ճարպի պարունակությունը միջինում նվազել է 67%-ով, մինչդեռ մյուս երկու խմբերում՝ մոտ 45%-ով
Եվրոպացի սննդաբանը խորհուրդ է տվել օրական մի քանի անգամ ամբողջահատիկ հաց ուտել Հացը պարզապես ածխաջրերի աղբյուր չէ, ինչպես շաքարը։ Այն պարունակում է ցինկ, սելեն, մագնեզիում, B խմբի վիտամիններ, բուսական սպիտակուց և զգալի քանակությամբ սննդային մանրաթելեր
Թութը կարող է փոխել աղիքային միկրոբիոտայի կազմը. Biomolecules Գրախոսության համաձայն, թթենու տերևներից և պտուղներից պատրաստված պատրաստուկները կարող են փոխել աղիքային միկրոբիոտայի կազմը և ակտիվությունը...
Քացախաթթվով ամենօրյա ըմպելիքը կարող է մեղմել փորկապությունը․ Scientific Reports Մասնակիցներն ամեն օր գրանցել են աղիների գործելու հաճախականությունն ու կղանքի մյուս հատկանիշները․․․