Բարսելոնայի Գլոբալ առողջության ինստիտուտի (ISGlobal) կողմից վերջերս իրականացված ուսումնասիրությունը բացահայտել է, որ անտառային հրդեհների ծխի ազդեցությունից բխող մահացու ռիսկը թերագնահատված է եղել գրեթե երկու անգամ՝ 93%-ով։

Գիտնականները վերլուծել են մի քանի երկրների տվյալներ և եկել են այն եզրակացության, որ ծխի մեջ պարունակվող PM2.5 մանր մասնիկները կարող են նույնիսկ ավելի վտանգավոր լինել, քան նրանք, որոնք առաջանում են ավտոմոբիլային արտանետումներից և արդյունաբերական աղտոտիչներից։

Ուսումնասիրության արդյունքները հրապարակվել են The Lancet Planetary Health ամսագրում։

Ուսումնասիրության ընթացքում պարզվել է, որ ծխի կարճաժամկետ ազդեցությունը միջինում կապված է մահվան 535 դեպքի հետ։

Այս տվյալները ցույց են տալիս, որ անտառային հրդեհների ծուխը առողջության համար պարզապես ժամանակավոր տհաճություն չէ, այլ իրական սպառնալիք, որը կարող է հրահրել սիրտ-անոթային և շնչառական լուրջ հիվանդություններ։ Հատկապես խոցելի են տարեցները, երեխաները և թոքերի կամ սրտի քրոնիկ հիվանդություններ ունեցող մարդիկ։

Ըստ ուսումնասիրության հեղինակների, առանցքային խնդիրն այն է, որ առողջության համար ռիսկերի գնահատման ավանդական մեթոդները հաճախ հաշվի չեն առնում անտառային հրդեհների ծխի յուրահատուկ բաղադրությունը։ Սա նշանակում է, որ բնակչության պաշտպանության ներկայիս միջոցները կարող են անբավարար լինել, հատկապես կլիմայական ճգնաժամով պայմանավորված հրդեհների աճող հաճախականության և ինտենսիվության ֆոնին։

Փորձագետները նշում են, որ իրավիճակը անհապաղ ուշադրություն է պահանջում։ Անհրաժեշտ է վերանայել օդի որակի կանխատեսման ռազմավարությունները, ուժեղացնել հրդեհների մասին վաղ ազդարարման համակարգը և մարդկանց խորհուրդ տալ պաշտպանության արդյունավետ միջոցներ՝ սկսած ռեսպիրատորներ կրելուց մինչև ուժեղ ծխապատման օրերին դրսում գտնվելու ժամանակի կրճատումը։

Նոր տվյալներն ընդգծում են, որ անտառային հրդեհները ոչ միայն բնապահպանական, այլև լուրջ բժշկական խնդիր են։ Հաշվի առնելով ամբողջ աշխարհում նման աղետների թվի աճը՝ առողջության համար իրական ռիսկի գիտակցումը չափազանց կարևոր է դառնում բնակչության կանխարգելման և պաշտպանության միջոցառումների մշակման համար։