նախընտրելի դարձնել
Քանի որ քաղցկեղի բջիջների շատ տարբեր տեսակներ գերարտադրում են ծրագրավորված մահվան լիգանդ 1-ը (PD-L1), այս բջջային մակերեսի սպիտակուցը կարևոր թիրախ է քաղցկեղի իմունաթերապիայում: Դժբախտաբար, PD-L1-ին ուղղված դեղամիջոցները սովորաբար հատկապես ուժեղ հակաքաղցկեղային իմունային պատասխաններ չեն առաջացնում:
Advanced Science-ում հրապարակված նոր հետազոտությունը բացահայտում է խոստումնալից ռազմավարություն, որն օգտագործում է առկա հակավիրուսային իմունիտետը՝ հակաուռուցքային պատասխաններն ուժեղացնելու համար:
Գիտնականները ստեղծել են այսպես կոչված PBAP՝ PD-L1-ին կապող հակագեն ներկայացնող սպիտակուց, որը գործում է որպես մոլեկուլային կամուրջ ուռուցքային և իմունային բջիջների միջև: Կառուցվածքը սպիտակուցային հատվածը, որը հատուկ կապում է PD-L1-ը ուռուցքային բջիջների վրա, համատեղում է բարձր իմունոգեն վիրուսային հակագենի՝ ջրծաղիկ-զոստեր վիրուսի գլիկոպրոտեին E (gE)-ի հետ:
Բջիջների և մկների մոդելների վրա կատարված փորձերը ցույց են տվել, որ PBAP-ը արդյունավետորեն կապվում է PD-L1-ի հետ ուռուցքի մակերեսին՝ քաղցկեղի բջիջները նշելով իմունային համակարգի կողմից ճանաչված վիրուսային «ստորագրությունով»: Այս ռազմավարությունը մեծ ներուժ ունի, քանի որ չափահասների մեծ մասը նախկինում պատվաստված կամ վարակված լինելու պատճառով հակա-gE հակամարմինների բարձր մակարդակ ունի։
Այդ հակամարմինները ճանաչում են PBAP-ով պատված ուռուցքները և կատարում են կրկնակի գործառույթ. դրանք ակտիվացնում են բնական մարդասպան բջիջները և միաժամանակ կապվում ուռուցքի մակերեսի PBAP-gE համալիրների հետ։ Այս վերահասցեավորումը վիրուս-սպեցիֆիկ իմունային հիշողությունը վերածում է քաղցկեղի դեմ ճշգրիտ զենքի։
Կարևոր է, որ ռազմավարությունը կարող է ընդլայնվել նաև այլ վիրուսային հակածինների վրա։ Օրինակ, հետազոտողները ստեղծել են PBAP-HER2-ը, որը վերահասցեագրել է հակա-HER2 թերապիաները՝ ոչնչացնելու համար HER2-բացասական, PD-L1-դրական ուռուցքները։ Դա ընդլայնում է մեթոդի հնարավորությունները տարբեր տեսակի ուռուցքների վրա՝ լուծելով դժվար բուժվող քաղցկեղների խնդիրը, որոնք չունեն արդյունավետ թիրախային թերապիա։
«Այդ ռազմավարությունը ներկայացնում է ուռուցքի իմունաթերապիայի ավելի մատչելի և անվտանգ ուղի»,- նշել է Շենժենի առաջադեմ տեխնոլոգիաների համալսարանի պրոֆեսոր Ֆան Զոուն։
«Այն բացում է փոխակերպող մոտեցում, որն օգտագործում է օրգանզիմի բնական հակավիրուսային պաշտպանությունը թերապևտիկ օգուտի համար՝ կլինիկական կիրառման մեծ ներուժով»։
