Գրեթե մեկ մլն մարդ և 27 տարվա հետազոտություն. գիտնականները պարզել են՝ ինչպես է մսի օգտագործումը կապված կյանքի տևողության հետ

Ամերիկացի գիտնականների կողմից անցկացված լայնածավալ ուսումնասիրությունը ցույց է տվել, որ կարմիր և վերամշակված մսի սահմանափակումը կապված է մի քանի պատճառներով մահվան ռիսկի փոքր-ինչ նվազման հետ։ Սակայն, բացառապես սպիտակ մսի անցնելը կամ մսի լրիվ բացառումը ցույց չի տվել նմանատիպ նշանակալի կապ կյանքի տևողության հետ։

Ուսումնասիրությունը հրապարակվել է «Current Developments in Nutrition» ամսագրում։

Հետազոտողները վերլուծել են Ամերիկյան քաղցկեղի ընկերության կողմից հովանավորվող լայնածավալ ուսումնասիրությանը մասնակցած գրեթե 1 միլիոն մարդկանց տվյալները։ Մասնակիցները 1982 թվականին լրացրել են սննդակարգի և կենսակերպի հարցաթերթիկներ և հետևել են միջինը 27.5 տարի։ Այս ժամանակահատվածում գրանցվել է 626,000 մահվան դեպք։

Մասնակիցները բաժանվել են մի քանի խմբերի՝ ըստ կարմիր և վերամշակված մսի սպառման՝ բարձր, միջին և ցածր։ Միայն սպիտակ միս՝ թռչնամիս կամ ձուկ օգտագործող անհատները հետազոտվել են առանձին, ինչպես նաև մասնակիցները դասակարգվել են որպես միս չուտողներ կամ բուսակերներ։ Հաշվի առնելով տարիքը, սեռը, ծխելը, ալկոհոլի օգտագործումը, մարմնի քաշը, առողջական վիճակը և այլ գործոններ, կարմիր և վերամշակված մսի ցածր սպառումը ընդհանուր նմուշում միակ կատեգորիան էր, որը պահպանում էր վիճակագրորեն նշանակալի կապ ուսումնասիրված բոլոր մահացության արդյունքների հետ։

Կարմիր և վերամշակված մսի բարձր սպառման համեմատ, ցածր սպառումը կապված էր բոլոր պատճառներից, սրտանոթային հիվանդություններից, քաղցկեղից և ինսուլտից մահանալու ավելի ցածր ռիսկի հետ։ Ինսուլտի դեպքում նվազումը կազմել է մոտ 4%։

Արդյունքները ավելի նշանակալի էին որոշ խմբերում։ Օրինակ՝ տղամարդկանց շրջանում միայն սպիտակ մսի օգտագործումը կապված էր բոլոր պատճառներից մահացության 7%-ով նվազման հետ, մինչդեռ նորմալ քաշ ունեցող անհատների շրջանում՝ 5%-ով։ Մինչև 80 տարեկան և բարձր տարիքի մասնակիցների շրջանում այս ցուցանիշը նույնպես 6%-ով ցածր էր՝ համեմատած կարմիր և վերամշակված մսի բարձր սպառման խմբի հետ։ Քաղցկեղից մահացության դեպքում կարմիր և վերամշակված մսի ցածր սպառումը կապված էր մոտավորապես 2-5%-ով ռիսկի նվազման հետ՝ տարբեր տարիքային և այլ ենթախմբերում։

80 տարեկան և բարձր մարդկանց շրջանում միայն սպիտակ մսի օգտագործումը կապված էր քաղցկեղից մահանալու ռիսկի 9%-ով նվազման հետ։ Սակայն բուսակերական սննդակարգի արդյունքները շատ ավելի քիչ պարզ էին։ Ընդհանուր նմուշում մսից հրաժարվելը չի ցույց տվել հետևողական կապ մահացության նվազման հետ։ Ընդհանուր մահացության զգալի նվազում՝ 6%, նկատվել է միայն 50-64 տարեկան մասնակիցների մոտ։

Հեղինակները ընդգծում են, որ ուսումնասիրությունը չի ապացուցում մսի օգտագործման և կյանքի տևողության միջև պատճառահետևանքային կապը։ Այն ունի էական սահմանափակումներ. սննդակարգը գնահատվել է միայն մեկ անգամ՝ 1982 թվականին, սննդակարգի տվյալները բավականին ընդհանուր էին, և այն մարդկանց խմբերը, ովքեր լիովին հրաժարվել են մսից կամ սպառել են միայն սպիտակ միս, փոքր էին։

Հետևեք NEWS.am Medicine-ին Facebook-ում և Twitter-ում