Նոր հետազոտությունը պարզել է, որ թոռների խնամքը մեծահասակներին օգնում է պաշտպանվել ճանաչողական ունակությունների անկումից։

Տատիկ-պապիկները հաճախ օգնում են թոռներին պատրաստել տնային աշխատանքները, կերակուր են սարքում կամ թոռներին տանում են զբոսայգի և դպրոց։

Ամերիկյան հոգեբանական ասոցիացիայի հրապարակած նոր հետազոտությունը ցույց է տվել է, որ այդ պարզ գործողությունները և թոռների համար կանոնավոր խնամքը կարող են նպաստավոր անդրադառնալ տարեց մարդկանց ավելի լավ խոսքի սահունության և անցյալի անձնական իրադարձությունների հիշելուն օգնող դրվագային հիշողության վրա, գրում է Euronews-ը։ «Մեզ համար ամենաշատն աչքի ընկավ այն, որ թոռների խնամքի գործողությունն ինքնին ավելի կարևոր է, կարծես, ճանաչողական գործունեության համար, քան այն, թե որքան հաճախ են տատիկ-պապիկները նման օգնություն ցուցաբերում կամ ինչ կոնկրետ ինչով են նրանք զբաղվում իրենց թոռների հետ»,- ասում է Նիդեռլանդների Թիլբուրգի համալսարանից հետազոտությունը ղեկավարած  Ֆլավիա Չերեչեշը։

Հետազոտությանը մասնակցել են 50 տարեկանից բարձր 2887 տատիկ-պապիկ, որոնց միջին տարիքը 67 էր։ Բոլորը ճանաչողական ունակությունների առումով առողջ էին և հետազոտության ընթացքում ինքնուրույն կյանք էին վարում։

Մասնակիցները 2016-2022 թվականներին երեք անգամ հարցաթերթիկներ և ճանաչողական թեստեր են լրացրել։

Նրանց հարցրել են՝ որքան հաճախ են խնամում իրենց թոռներին առանց ծնողների ներկայության և երբ են նրանք սովորաբար այդ օգնությունը տրամադրում (դպրոցական արձակուրդների ժամանակ, հանգստյան օրերին, աշխատանքային օրերին և ամբողջ տարվա ընթացքում)։

Մասնակիցների մոտ 56 տոկոսը նշել է, որ իրենք երեխաներին խնամքի հարցում օգնում են ամբողջ տարվա ընթացքում։

Հետազոտողները շեշտել են ոչ միայն հաճախականությունը, այլև գործունեության կոնկրետ տեսակները հաշվի առնելու կարևորությունը։ Խաղերին մասնակցելը և տնային աշխատանքներին օգնելը, կարծես, կապված են խոսքի ավելի լավ սահունության և դրվագային հիշողության հետ։

Տատիկ-պապիկները, որոնք հաճախ էին իրենց երեխաներին դպրոցից վերցնում, նույնպես հայտնել են խոսքի ավելի բարձր սահունության մասին։

Տատիկներն ավելի հաճախ են հոգ տանում երեխաների մասին, քան պապիկները, և դրական ազդեցությունը, կարծես, կանանց մոտ ավելի երկար է տևում։

Տատիկները, որոնք հոգ էին տանում իրենց թոռներին, հետազոտության սկզբում ավելի սուր հիշողություն և ավելի լավ լեզվական հմտություններ ունեին, և այդ հմտություններն ավելի դանդաղ էին վատանում, քան նրանք, ովքեր դա չէին անում։

Միևնույն ժամանակ, տղամարդիկ, ովքեր հոգ էին տանում իրենց թոռներին, նույնպես սկսեցին հետազոտությունն ավելի լավ արդյունքներով, քան նրանք, ովքեր չէին հոգ տանում, սակայն ժամանակի ընթացքում նրանց հմտությունները նույն տեմպերով նվազեցին, ինչ նրանք, ովքեր չէին հոգ տանում։

Հետազոտողները նշել են, որ տատիկները տարբեր կերպ են շփվում իրենց թոռների հետ. նրանք սովորաբար ավելի շատ են ներգրավված ֆիզիկական և հուզական խնամքի մեջ, մինչդեռ պապիկները հիմնականում մասնակցում են զվարճանքի միջոցառումներին։

Հետազոտության հեղինակները նշել են նաև, որ անհրաժեշտ է հետագա աշխատանք՝ ընտանեկան համատեքստի և այլ գործոնների ազդեցությունը հետազոտելու համար։

«Օժանդակ ընտանեկան միջավայրում կամավոր խնամքը կարող է տարբեր հետևանքներ ունենալ տատիկ-պապիկների համար, քան ավելի սթրեսային միջավայրում խնամքը, որտեղ նրանք իրենց աջակցություն չեն զգում կամ խնամքը որպես պակաս կամավոր և ավելի շատ բեռ են ընկալում»,- ասում է Չերեչեշը։