նախընտրելի դարձնելՄելբուռնի Լա Տրոուբ համալսարանի ավստրալիական գիտնականները օգտագործել են թայմլապս-միկրոսկոպիայով՝ կադրային նկարահանմամբ (մի քանի հարյուր կադր վայրկյանում) եւ առաջին անգամ նկարահանել են մարդու լեյկոցիտի մահվան բոլոր փուլերը (սպիտակ արյունային բջջի): Տեսանյութից պարզ է դառնում, որ մահացող բջիջները փորձում են տագնապային ազդանշաններ ուղարկել իմունային համակարգի այլ բջիջներին:
Նախկինում գիտնականները պարզել էին, որ բջիջների մահն ու քայքայումը պատահական գործընթաց չէ, քանի որ տեսանյութում երեւում է, որ բջջի մահը նախատեսված գործընթաց է: Կենսաբանները հայտնաբերել են այս գործընթացի երեք փուլ՝ այտուցում, պայթյուն եւ քայքայում:
«Սկզբնական փուլում բջիջների վրա սկսում են ցցվածքներ ի հայտ գալ: Իսկ ահա պայթյունի դեպքում ճյուղավորումներ են ի հայտ գալիս, որոնք ուլունքի են նման, որը այնուհետեւ քայքայվում է ուլունքահատիկների: Շրջական բջիջները հեշտությամբ կուլ են տալիս այդ ֆրագմենտները: Սակայն, ամենայն հավանականությամբ, «ուլունքահատիկներում» որոշակի մոլեկուլներ են առկա, եւ դրանք այլ լեյկոցիտներին ազդանշաններ են ուղարկում՝ զգուշացեք, ձեզ նույնպես պաթոգեն միկրոօրգանիզմ է սպառնում», - պատմեց հոդվածի համահեղինակ Ջորջիա Աթկին-Սմիթը (Georgia Atkin-Smith):
Այս հատվածները գիտնականները «ուլունքանման ապոպտոդիաներ» են անվանում: Նրանց երկարությունը ութ անգամ գերազանցում է բջջի երկարությունը, իսկ դրանց գործառույթների էությունը կենսաբանների համար դեռեւս պարզ չէ: Դա կարող է լինել հարեւան բջիջներին վտանգի մասին զգուշացնելու միջոց կամ, ընդհակառակը, մեխանիզմ, որը արագացնում է պաթոգեն միկրոօրգանիզմի տարածումը օրգանիզմով մեկ:
Վերջերս միկրոկենսաբանական հետազոտություններում ավելի ու ավելի հաճախ է օգտագործվում է միկրոկենսաբանական հետազոտություններում: Այսպես, 2015-ի մայիսին ամերիկյան ու բրիտանական գիտնականները ներկայացրել են տեսանյութ, որը ցույց է տալիս, ինչպես են իմունային համակարգի ցիտոտոկսիկ T-լիմֆոցիտները բացահայտում եւ ոչնչացնում են քաղցկեղային բջիջները: Դանդաղեցված նկարահանման համար բարձր որակի պատկերները ստացվել են միկրոսկոպիայի երկու մեթոդի օգտագործմամբ՝ կոնֆոկալ եւ լուսային թաղանթի միջոցով: Գիտնականները ատիպված էին նկարել օբյեկտների հատումները, իսկ այնուհետեւ «կարել» դրանք դրանք եռաչափ պատկերներ ստանալու համար:
Գիտնականների հետազոտության արդյունքները լույս են տեսել Nature Communications ամսագրում:
