Ծխելու ազդեցությունը երեխաների վրա արագացնում է սրտի ծերացումը. Trends in Cardiovascular Medicine

22 հոկտեմբերի, 2025 00:11

Հետազոտությունը, որը հրապարակվել է Trends in Cardiovascular Medicine բժշկագիտական հանդեսում, ցույց է տալիս, որ ծխախոտի ծխելու ազդեցությունը երեխաների վրա (ինչպես նաև պասիվ ծխելը) լրջորեն առնչվում է սրտի վաղաժամ վնասվածքին, սրտի անբավարարությանն ու առավել երիտասարդ տարիքում հանկարծակի մահվանը։

Միացյալ Նահանգների, Մեծ Բրիտանիայի և Ֆինլանդիայի գիտնականների խումբն ընդգծել է, որ աճող մարմնի և սրտի վրա ծխախոտի ազդեցությունը՝ նույնիսկ կլինիկական ախտանիշների ի հայտ գալուց առաջ հանգեցնում է կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ վնասների։

Ըստ նոր տվյալների՝ երեխաների և դեռահասների ներկայությամբ ծխելը կամ ծխողների շրջապատում գտնվելը, նույնիսկ կյանքի վաղ շրջանում, զգալիորեն մեծացնում է սրտանոթային անբարենպաստ հետևանքների վտանգը։ Օրինակ՝ երեխաները, որոնք սկսել են ծխել կամ ենթարկվել են պասիվ ծխելու, մինչև 40-50 տարեկան հասակը ունեցել են սրտի անբավարարության և սրտից հանկարծակի մահվան բարձր ռիսկ։

Միևնույն ժամանակ, միջին տարիքում ծխելը թողնելը (օրինակ՝ 30 տարեկանում) զգալիորեն նվազեցնում է մահվան վտանգը, բայց տասնամյակներ անց սրտի անբավարարություն զարգացնելու ռիսկը լիովին չի վերացնում։

Հեղինակները նշում են, որ այդ գործընթացի պաթոֆիզիոլոգիան ներառում է նյութափոխանակության խանգարումներ. ծխելը հանգեցնում է մկանային զանգվածի նվազմանը և վնասակար նյութերի կուտակմանը: Նստակյաց ապրելակերպի և անառողջ սննդակարգի հետ մեկտեղ դա արատավոր շրջան է ստեղծում և արագացնում սրտի վնասումը։

Դեռահասների շրջանում էլեկտրոնային սիգարետների արագ աճող օգտագործումը ևս մտահոգիչ է, ինչը նրանց էլ ավելի խոցելի է դարձնում ավանդական ծխախոտից ծխելը սկսելու հարցում։

Ելնելով վերոնշյալ տվյալներից՝ գիտնականներն ընդգծում են, որ ներկա և ապագա սերունդների սրտի առողջությունը պաշտպանելու ամենաարդյունավետ ռազմավարություններն են մանկության տարիներին ծխելը կանխելը, ֆիզիկական ակտիվության խթանումը, ինչպես նաև նիկոտինային արտադրանքի հասանելիության սահմանափակումը։

Հետևեք NEWS.am Medicine-ին Facebook-ում և Twitter-ում