Ֆրուկտոզան հեռու է անվնաս քաղցրացուցիչ լինելուց։ Ֆրուկտոզայի չափազանց օգտագործումը կարող է ունենալ առողջության հետ կապված լուրջ բացասական հետևանքներ, ներառյալ նյութափոխանակության և ուղեղի ֆունկցիայի խանգարումը։
Մեքսիկայի Ազգային Ինքնավար Համալսարանի մասնագետների մասնակցությամբ անցկացված նոր ուսումնասիրությունը ուսումնասիրել է ֆրուկտոզայի օգտագործման նյութափոխանակության հետևանքները, այդ թվում՝ ինսուլինի սեկրեցիայի ուղղակի խթանումը, որը ազդում է հագեցվածության ազդանշանի վրա և նպաստում սննդի ընդունման ավելացմանը։ Արդյունքները հրապարակվել են «Սննդի և նյութափոխանակության հանդեսում»։
Ֆրուկտոզան, որը հայտնի է նաև որպես մրգային շաքար, հանդիպում է ոչ միայն մրգերի, այլև վերամշակված սննդամթերքի մեջ, ինչպիսիք են գազավորված ըմպելիքները, հացահատիկային սալիկներ կամ պատրաստի սոուսները։ Ֆրուկտոզան համարվում է հատկապես խնդրահարույց, քանի որ այն օրգանիզմում նյութափոխանակվում է գլյուկոզից տարբեր կերպ։
Հետազոտողները բացատրում են, որ ֆրուկտոզայի քայքայումը գործնականում չի կարգավորվում, ինչի արդյունքում այն անմիջապես վերածվում է ճարպի։ Բացի այդ, ֆրուկտոզան միաժամանակ ազդում է բազմաթիվ օրգանների վրա՝ բազմաթիվ կենսաքիմիական մեխանիզմների միջոցով, և դրա երկարաժամկետ նյարդաբանական ազդեցությունները, մասնավորապես, դեռևս վատ են ուսումնասիրված, բայց պոտենցիալ մտահոգիչ են։ Նոր ակնարկում թիմը վերլուծել է նախկինում հրապարակված բազմաթիվ ուսումնասիրություններ և համակարգված կերպով ամփոփել է դրանց արդյունքները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվել ֆրուկտոզայի ուղեղի հետ փոխազդեցությանը։
Հետազոտողները հայտնում են, որ ուսումնասիրվել է նաև ֆրուկտոզայի դերը ճարպակալման, ինսուլինային դիմադրության և ոչ ալկոհոլային ճարպային լյարդի հիվանդության զարգացման մեջ։
Նոր ուսումնասիրության հիմնական արդյունքը վերաբերում է ուղեղի, մասնավորապես՝ հիպոկամպի վրա ազդեցությանը, որը կարևոր է ուսուցման և հիշողության համար։ Մասնագետները բացատրում են, որ ֆրուկտոզայի քրոնիկ բարձր սպառումը կարող է հանգեցնել բորբոքման, ազատ ռադիկալների արտադրության աճի (օքսիդատիվ սթրես) և միտոքոնդրիալ դիսֆունկցիայի։
Հետազոտողները հավելում են, որ այս բոլոր գործընթացները կապված են ճանաչողական անկման և նեյրոդեգեներատիվ հիվանդությունների, ինչպիսին է Ալցհայմերի հիվանդությունը, առաջացման ռիսկի բարձրացման հետ։ Բացի այդ, ֆրուկտոզան, կարծես, խաթարում է ուղեղում ինսուլինի ազդանշանային ուղին, մի ազդեցություն, որը կապված է ուսուցման ունակության նվազման հետ։
Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ ֆրուկտոզայի չափից շատ օգտագործումը կարող է ոչ միայն հանգեցնել ճարպակալման, այլև սթրես առաջացնել ուղեղի վրա։ Հատկապես կարևոր է վերամշակված սննդի և քաղցրացված ըմպելիքների օգտագործումը։
Նրանք, ովքեր գիտակցաբար ընտրում են բնական, չմշակված սնունդ և խուսափում են ֆրուկտոզայից, ոչ միայն պաշտպանում են իրենց նյութափոխանակությունը, այլև հոգեկան առողջությունը։ Ամենօրյա օգտագործման դեպքում խորհուրդ է տրվում ուշադիր կարդալ բաղադրիչների ցանկը և խուսափել եգիպտացորենի օշարակ, բարձր ֆրուկտոզային գլյուկոզային օշարակ կամ իզոգլյուկոզ պարունակող մթերքներից։






