Հաճախակիորեն երկար կամ շատ անկանոն ցերեկային քունը կապված է վաղաժամ մահվան ռիսկի զգալի բարձրացման հետ։ Այսպիսով, ցերեկային քունը նույնպես կարող է պատկերացում տալ կյանքի տևողության մասին։

Վերջերս Հարվարդի բժշկական դպրոցի փորձագետների կողմից իրականացված նոր հետազոտությունը ուսումնասիրել է ցերեկային քնի ազդեցությունը մահվան ռիսկի վրա: Արդյունքները հրապարակվել են SLEEP ամսագրում:

Հետազոտության ընթացքում գիտնականները վերլուծել են UK Biobank-ի 86 565 մասնակիցների տվյալները, որոնք հերթափոխով չեն աշխատել և միջինում 63 տարեկան են եղել, հաղորդում է Planet Today-ը։ Նրանց ակտիվությունը յոթ օր շարունակ գրանցվել է ակտիգրաֆիայի ապարանջանների միջոցով, որոնք ֆիքսում են շարժումները և այդպիսով, թույլ են տալիս եզրակացություններ անել քնի վերաբերյալ։

Հետազոտողները ցերեկային քունը սահմանել են որպես քնի դրվագներ՝ ժամը 9:00-ից մինչև 19:00-ն ընկած ժամանակահատվածում։ Բժշկական հսկողության ընթացքում, որը տևել է մինչև տասնմեկ տարի, ընդհանուր առմամբ մահացել է 5189 մասնակից, ինչը կազմում է վեց տոկոս։

Մասնակիցների ցերեկային քնի միջին տևողությունը օրական մոտ 24 րոպե է կազմել։ Զարմանալի է, սակայն, որ ավելի երկար, հաճախակի կամ շատ անկանոն ցերեկային քուն ունեցող մարդկանց մահվան ռիսկը զգալիորեն բարձր է, հայտնում են հետազոտողները։

«Հետաքրքիր է, որ ցերեկային և վաղ ցերեկային քնի հետ կապված ռիսկերը ցույց տվող տվյալները հակասում են մեր ներկա գիտելիքներին։ Հետևաբար, այս կապի վերաբերյալ հետագա ուսումնասիրություններ են անհրաժեշտ», - ընդգծում է հետազոտության հեղինակ Չենլու Գաոն։

Արդյունքները նոր լույս են սփռում տարեց մարդկանց մոտ առողջական ռիսկերը գնահատելիս ցերեկային քնի կարճ ժամանակահատվածների կարևորության վրա։ Դրանք նաև մատնանշում են ցերեկային քնի ավելի լայն քննարկման անհրաժեշտությունը։

«Ցերեկային քնի ակտիգրաֆիայի վրա հիմնված վերլուծության ներդրումը կլինիկական և հանրային առողջապահական պրակտիկայում կարող է նոր հնարավորություններ բացել ռիսկերի վաղ հայտնաբերման և կյանքի տևողության ավելացմանն ուղղված անհատական միջամտությունների համար», - ասում է Գաոն։ Երկարաժամկետ հեռանկարում ցերեկային քնի տևողության թիրախային վերլուծությունը կարող է օգնել վաղ փուլում հայտնաբերել առողջական անհատական ռիսկերը։

Հետազոտությունը նաև ընդգծում է, որ եթե դուք պարբերաբար երկար ցերեկային քնի կարիք եք զգում, ապա պետք է դիմեք բժշկական օգնության, հատկապես, եթե ունեք այլ ախտանիշներ, ինչպիսիք են մշտական հոգնածությունը կամ քնի խանգարումները։

Թեև կարճ, բայց կանոնավոր քնի ժամանակահատվածները կարող են օգտակար լինել, սակայն նրանք, ովքեր հակված են երկար և անկանոն քնելուն, պետք է քննադատաբար գնահատեն դա։ Ցերեկային կանոնավոր հոգնածությունը կարող է վկայել առողջական թաքնված խնդիրների մասին։