նախընտրելի դարձնել
Օքսֆորդի համալսարանի քաղցկեղի համաճարակաբանության բաժնի գիտնականները միջազգային ինստիտուտների գործընկերների հետ համատեղ հայտնաբերել են զգալի կապ ալկոհոլի օգտագործման եւ կոլոռեկտալ քաղցկեղի առաջացման միջեւ։ Ուսումնասիրելով 542 778 կանանց տվյալները Մեծ Բրիտանիայում՝ գիտնականները հարաբերակցություն են հայտնաբերել ալկոհոլի օգտագործման եւ հաստ աղիի քաղցկեղի առաջացման միջեւ, ինչպես նաեւ պարզել են կալցիումի եւ կաթնամթերքների պաշտպանիչ դերը։
Nature Communications ամսագրում հրապարակված «Կոլոռեկտալ քաղցկեղի ռիսկի վերլուծություն դիետայի միջոցով. 12 251 դեպքի հեռանկարային ուսումնասիրություն Մեծ Բրիտանիայում 542 778 կանանց շրջանում» հետազոտությունում, որը հրապարակվել է Nature Communications ամսագրում, գիտնականները որոշել են պարզել սննդակարգի եւ կոլոռեկտալ քաղցկեղի միջեւ կապի անորոշությունը՝ օգտագործելով լայնածավալ վերլուծությունը ողջ դիետայի կիրառմամբ:
Մասնակիցները վերցվել են Million Women Study-ից՝ Մեծ Բրիտանիայի միջին տարիքի կանանց կոհորտայից, որոնք լրացրել են հարցաթերթիկներ սննդակարգի 97 գործոնների վերաբերյալ: Հետազոտությունը հավաքել է 542 778 կանանց տվյալները միջինը 16,6 տարվա ընթացքում, որոնց ընթացքում 12 251-ի մոտ ախտորոշվել է կոլոռեկտալ քաղցկեղ:
Նպատակաուղղված գենետիկական վերլուծությունը օգտագործել է տրանսդիսցիպլինար կոլոռեկտալ քաղցկեղի ուսումնասիրության, հաստ աղիի քաղցկեղի ընտանեկան ռեգիստրի եւ կոլոռեկտալ քաղցկեղի գենետիկայի եւ համաճարակաբանության կոնսորցիումի տվյալները: Ճշգրտումները հաշվի են առել այնպիսի գործոններ, ինչպիսին են մարմնի զանգվածի ինդեքսը, ծխելը եւ աղիների քաղցկեղի ընտանեկան պատմությունը: Ալկոհոլը եւ կարմիր/մշակված միսը կրկին դասակարգվել են որպես քաղցկեղածին նյութեր:
Ալկոհոլի օգտագործումը կապված է եղել կոլոռեկտալ քաղցկեղի առաջացման ռիսկի հետ. օրական յուրաքանչյուր 20 գրամ ալկոհոլը (մոտ երկու բաժին) մեծացրել է ռիսկը 15 տոկոսով: Կարմիր եւ վերամշակված միս ուտելը կապված է ռիսկի աճի հետ, ընդ որում՝ օրական յուրաքանչյուր լրացուցիչ 30 գրամը (մեկ կտոր բեկոն) ռիսկը մեծացնում է 8 տոկոսով: Կալցիումը դարձել է կոլոռեկտալ քաղցկեղի պաշտպանիչ գործոն, հնարավոր է՝ շնորհիվ աղիներում լեղաթթուները կապակցելու նրա դերի եւ հաստ աղիի անցանելիության վրա քաղցկեղածին ազդեցությունների նվազեցման: Օրական յուրաքանչյուր հավելյալ 300 միլիգրամ կալցիումը (մեկ բաժակ կաթ) ռիսկը նվազեցնում է 17 տոկոսով։ Կաթը, մածունը եւ կալցիումով հարուստ այլ մթերքները, ինչպիսին են մագնեզիումը, ռիբոֆլավինը եւ կալիումը, նույնպես կապված են կոլոռեկտալ քաղցկեղի ռիսկի նվազեցման հետ:
Գենետիկական ուսումնասիրությունը նաեւ ցույց է տվել, որ կաթի մեծ քանակի օգտագործման հետ կապված գենետիկ տարբերակներ ունեցող մարդկանց մոտ օրական յուրաքանչյուր 200 գրամ կաթ օգտագործելը կոլոռեկտալ քաղցկեղի առաջացման ռիսկը նվազեցրել է 40 տոկոսով: Որոշ ամբողջահատիկներ, մրգեր եւ սննդարար նյութեր եւս կապված են եղել ռիսկի նվազեցման հետ:
