Առաջնային պրոգրեսիվ աֆազիան (ԱՊԱ) նյարդաբանական խանգարում է, որը հանգեցնում է լեզվական կարողության աստիճանական անկման: Չկա որեւէ դեղամիջոց, որը կարող է կանխել ԱՊԱ խորացումը: Խոսքի թերապիան ստանդարտ պրակտիկա է կլինիկական պայմաններում, որը կօգնի ԱՊԱ ունեցող մարդկանց պահպանել հաղորդակցվելու իրենց կարողությունը:
Արիզոնայի համալսարանի նյարդաբանները մշակել են ԱՊԱ բուժման նոր մոտեցում, որը համատեղում է ավանդական խոսքային թերապիան ուղեղի ոչ ինվազիվ էլեկտրական խթանման հետ: Տեխնիկան կոչվում է տրանսկրանիալ ուղղակի հոսանքի խթանում, այն օգտագործում է թույլ էլեկտրական հոսանք, որը էլեկտրոդների միջոցով հասցվում է գլխի մաշկին:
Journal of Speech, Language, and Hearing Research ամսագրում հրապարակված նոր ուսումնասիրությունը նկարագրել է բուժման այս մոտեցումը, որն ըստ հետազոտողների ավելի արդյունավետ է ԱՊԱ կառավարման համար, քան միայն խոսքի թերապիան:
Երբ մարդիկ գրում եւ արտասանում են բառեր, նրանք ավելին են անում, քան պարզապես հիշում են դրանց իմաստը: Նրանք նաեւ հիշում են բառի ձայնը, երբ այն ասվում կամ գրվում է, նշել է հետազոտության ավագ հեղինակ եւ խոսքի, լեզվի եւ լսողության գիտությունների դոցենտ Անետա Քիլարը:
Եթե բառերն իրենց հնչյունների հետ կապելու հետ կապված խնդիրներ կան, ապա դժվար է տառերը կապել եւ բառն արտասանել կամ գրել, նշել է Քիլարը։
Իրենց ուսումնասիրության ընթացքում հետազոտողները կենտրոնացել են ԱՊԱ մի տեսակի վրա, որը կոչվում է լոգոպենիկ ԱՊԱ, երբ մարդիկ դժվարանում են գտնել ճիշտ բառեր եւ կրկնել արտահայտությունները կամ նախադասությունները:
Նրանք կատարել են ուղեղի նեյրովիզուալացման վերլուծություն՝ պարզելու ուղեղի այն հատվածը, որը պետք է խթանվեր, քանի որ ԱՊԱ ունեցող մարդիկ ունենում են ուղեղի ատրոֆիա կամ ուղեղի բջիջների կորուստ:
Գրավոր խոսքի խանգարումներ ունեցող տասներկու մարդկանցից յուրաքանչյուրն անցել է բուժման երկու փուլ. մեկ փուլում նրանք անցել են լոգոպեդիա՝ զուգորդված ակտիվ տրանսգանգային մշտական հոսանքի խթանմամբ:
Մեկ այլ փուլում նրանք ենթարկվել են նույն լոգոթերապիային՝ պլացեբո-տրանսկրանիալ մշտական հոսանքի խթանմամբ։
Փուլերի հաջորդականությունը բաշխվել է պատահականության սկզբունքով եւ բաժանվել նրանց միջեւ երկամսյա ընդմիջումով: Չնայած բոլոր մասնակիցների վիճակը բարելավվել է երկու բուժումից հետո, նրանք ցույց են տվել ավելի մեծ եւ կայուն բարելավում ակտիվ տրանսգանգային մշտական հոսանքի խթանման փուլից հետո՝ պլացեբո-տրանսգանգային մշտական հոսանքի խթանման համեմատ:
Գիտնականները հավաստիացնում են, որ ուղեղի խթանումը օգնել է առաջ բերել նեյրոճկունություն՝ ուղեղի ունակություն՝ շարունակելու վերակազմակերպումը եւ ուսուցումը։ Այն նաեւ ուժեղացրել է լոգոպեդիկ պարապմունքների էֆեկտը։






