նախընտրելի դարձնել
Դանա-Ֆարբերի քաղցկեղի ինստիտուտի վերլուծության համաձայն՝ 3-րդ փուլի կլինիկական փորձարկման ընթացքում հակաբորբոքային դիետա պահած հաստ աղիքի քաղցկեղով հիվանդները բուժումից հետո ավելի երկար ընդհանուր գոյատևում են ունեցել՝ համեմատած նրանց հետ, ովքեր պրո-բորբոքային դիետա են պահել: Ֆիզիկական ակտիվության ավելացումը նույնպես կարող է մեծացնել գոյատևման առավելությունները:
Հիվանդների կողմից տրվող ամենատարածված հարցերից մեկն այն է, թե ինչ պետք է անեն բուժումից հետո՝ քաղցկեղի կրկնության ռիսկը նվազագույնի հասցնելու և գոյատևումը բարելավելու համար, հաղորդում է med-practic-ը:
Դանա-Ֆարբերի քաղցկեղի ինստիտուտի արյունաբանության և ուռուցքաբանության բաժնի առաջին հեղինակ և կլինիկական գիտաշխատող, բժիշկ Սառա Չարը ներկայացրել է այդ հարցին պատասխանող ուսումնասիրության արդյունքները հունիսի 1-ին Չիկագոյում կայացած Ամերիկյան կլինիկական ուռուցքաբանության ընկերության (ASCO) 2025 թվականի տարեկան հանդիպման ժամանակ:
ԱՄՆ-ում ամեն տարի մոտ 150,000 մարդու մոտ ախտորոշվում է հաստ աղիքի քաղցկեղ: Այն աշխարհում երրորդ ամենատարածված ախտորոշվող քաղցկեղն է և քաղցկեղից մահացության երկրորդ առաջատար պատճառը: Հաստ աղիքի III փուլի քաղցկեղով հիվանդների միջին 5-ամյա գոյատևման մակարդակը կազմում է մոտ 80 տոկոս, սակայն այս ընթացքում հիվանդների 25-35 տոկոսի մոտ քաղցկեղի կրկնություն է նկատվում։
Այս ուսումնասիրությունը լրացուցիչ ապացույցներ է տրամադրում այն մասին, որ սննդակարգը կարող է կարևոր լինել III փուլի հաստ աղիքի քաղցկեղով հիվանդների արդյունքների և գոյատևման բարելավման գործում։
CALGB/SWOG 80702 (Alliance) ուսումնասիրությունը սկսվել է 2010 թվականին և նպատակ ուներ նվազեցնել քաղցկեղի կրկնության ռիսկը III փուլի հաստ աղիքի քաղցկեղով հիվանդների մոտ։ Հիվանդները ենթարկվել են վիրահատության, որին հաջորդել է 3 կամ 6 ամիս քիմիաթերապիա՝ ցելեկոքսիբ հակաբորբոքային դեղամիջոցով կամ առանց դրա։ Նրանք կարող էին նաև լրացնել հարցաթերթիկներ սննդակարգի և կենսակերպի վերաբերյալ։ Ուսումնասիրությանը մասնակցած 2526 հիվանդներից 1625-ը իրավասու էին մասնակցել այս ուսումնասիրությանը՝ սննդի հաճախականության և ֆիզիկական ակտիվության հարցաթերթիկները լրացնելուց հետո։
Օգտագործելով սննդի հաճախականության հարցաթերթիկի պատասխանները՝ հետազոտողները հաշվարկել են յուրաքանչյուր հիվանդի համար էմպիրիկ սննդային արձագանքի բորբոքման մոդելի (EDIP) միավոր, որը վավերացված գործիք է, որը մոտավորապես գնահատում է, թե որքանով է տվյալ սննդակարգը բորբոքային։ Բորբոքային դիետան ներառում է կարմիր մսի, վերամշակված մսի, մաքրված հացահատիկների և շաքարով քաղցրացված ըմպելիքների մեծ քանակություն, մինչդեռ հակաբորբոքային դիետան հաճախ ներառում է սուրճ, թեյ և բազմազան բանջարեղեն, այդ թվում՝ տերևավոր կանաչեղեն։
Բորբոքային դիետան հարուստ է այս բորբոքային սննդային խմբերով, մինչդեռ բորբոքման ցածր մակարդակ ունեցող դիետան պետք է ներառի ավելի շատ հակաբորբոքային սննդային խմբեր։
Հետազոտողները դասակարգել են դիետաները՝ ամենաշատից մինչև ամենաքիչ բորբոքայինը և գնահատել են ընդհանուր գոյատևումը՝ տարիներ շարունակ հետևելով հիվանդներին։ Նրանք պարզել են, որ ամենաշատ բորբոքային սնունդը ուտող հիվանդները (վարկանիշային աղյուսակի առաջին 20 տոկոսում) 87 տոկոսով ավելի բարձր ռիսկ ունեին մահանալու, քան նրանք, ովքեր ամենաքիչ բորբոքային սնունդը ուտում էին (ամենացածր 20 տոկոսում)։
Նախորդ հետազոտությունները ցույց են տվել, որ համակարգային բորբոքումը կարող է մեծացնել հաստ աղիքի քաղցկեղի զարգացման և առաջընթացի ռիսկը։ Բացի այդ, պատահականացված կլինիկական փորձարկումները ցույց են տվել, որ հակաբորբոքային դեղամիջոցները կարող են նվազեցնել քաղցկեղի կրկնության ռիսկը III փուլի հաստ աղիքի քաղցկեղով ընտրված հիվանդների մոտ։ Այս ուսումնասիրությունը լրացնում է այն հետազոտությունները, որոնք ենթադրում են, որ դիետան կարող է նաև ազդել քաղցկեղի արդյունքների վրա բուժումից հետո։
Այս կլինիկական փորձարկումը նաև տեղեկություններ է հավաքել ֆիզիկական ակտիվության վերաբերյալ՝ գնահատելով ակտիվության միջին շաբաթական ինտենսիվությունը: Հիվանդները, որոնք համարվում էին բարձր ֆիզիկական ակտիվություն ունեցող, հայտնել են, որ շաբաթական մոտ երեք անգամ կամ ավելի հաճախ մեկ ժամվա ընթացքում պարբերաբար քայլում են ժամում 2-3 կիլոմետր արագությամբ։
Հետազոտության համաձայն, այն հիվանդները, ովքեր ավելի շատ հակաբորբոքային սնունդ էին ուտում և ֆիզիկապես ակտիվ էին, ավելի լավ ընդհանուր գոյատևման մակարդակ ունեին և մահվան 63%-ով ցածր ռիսկ՝ համեմատած այն հիվանդների հետ, ովքեր ավելի շատ հակաբորբոքային սնունդ էին ուտում և ավելի քիչ ֆիզիկապես ակտիվ էին։
Քանի որ ուսումնասիրության մեջ ընդգրկված հիվանդները պատահականորեն բաժանվել էին քիմիաթերապիա ստանալու՝ ցելեկոքսիբ հակաբորբոքային դեղամիջոցով կամ առանց դրա, հետազոտողները ուսումնասիրել են ցելեկոքսիբի օգտագործման ազդեցությունը վերլուծության արդյունքների վրա: Նրանք պարզել են, որ ցելեկոքսիբի օգտագործումը էականորեն չի ազդել սննդակարգի և գոյատևման միջև կապի վրա:
