Նոր գենոմային գործիքը կարող է հետևել մարդկանց միջև մանրէների փոխանցմանը

Nature Microbiology ամսագրում հրապարակված վերջին հետազոտությունը ներկայացրել է գենետիկական նոր գործիք, որն ընդունակ է բարձր ճշգրտությամբ հետագծել, թե ինչպես են բակտերիաները փոխանցվում մարդկանց միջև։ Մշակումը ստացել է TRACS (TRAnsmision Clustering of Strains) անվանումը և արդեն որպես լուրջ առաջընթաց է դիտարկվում քայլ վարակների տարածման մեխանիզմների ըմբռնման գործում։

Գլխավոր խնդիրը, որին բախվում են համաճարակաբանները, այն է, որ շատ բակտերիալ շտամներ գենետիկական մակարդակում գրեթե նույնական տեսք ունեն։ Դրա պատճառով դժվար է որոշել՝ արդյո՞ք վարակի փոխանցումը տեղի է ունեցել անմիջապես մարդուց մարդուն, թե՞ վարակումը եղել է ընդհանուր աղբյուրից, օրինակ՝ ջրի, սննդի կամ շրջակա միջավայրի միջոցով։ Նոր գործիքը լուծում է այս խնդիրը՝ վերլուծելով բակտերիաների գենոմներում առկա չնչին տարբերությունները։

TRACS-ն օգտագործում է գենոմային տվյալները՝ մոտ ազգակցական կապ ունեցող շտամները ճշգրիտ «տարանջատելու» համար և կարող է պարզել՝ արդյո՞ք վարակման երկու դեպքերն անմիջականորեն կապված են միմյանց հետ։ Սա թույլ է տալիս բառացիորեն կառուցել վարակի փոխանցման շղթաները՝ ստեղծելով մարդկանց միջև բակտերիաների տարածման յուրօրինակ քարտեզ։