Ավելի քան 90% ճշգրտություն. ԱՄՆ–ում թույլ են տվել Ալցհայմերի հիվանդության նոր արյան թեստը

ԱՄՆ Սննդի և դեղերի վարչությունը (FDA) հաստատել է Ալցհայմերի հիվանդության վաղ հայտնաբերման համար նոր արյան թեստի շուկայավարումը, հաղորդում է News Medical Live Sciences-ը։

PrecivityAD2 թեստը մշակվել և վավերացվել է C2N Diagnostics-ի կողմից, որը Սենթ Լուիսի Վաշինգտոնի համալսարանի բժշկական դպրոցի ստարտափ է։ Թեստը հիմնված է համալսարանի գիտնականների կողմից ստեղծված տեխնոլոգիայի վրա։

PrecivityAD2-ը օգնում է հայտնաբերել ուղեղում ամիլոիդային վահանիկների առկայությունը, որը Ալցհայմերի հիվանդության առանձնահատկություններից մեկն է։

Ի տարբերություն FDA-ի կողմից հաստատված որոշ այլ արյան թեստերի, որոնք օգտագործում են ֆերմենտային իմունոսորբենտային փորձարկումներ, նոր թեստը օգտագործում է բարձր ճշգրտության զանգվածային սպեկտրոմետրիա և քանակապես չափում է հիվանդության բիոմարկերները։

Արյան թեստը զգալիորեն պակաս ինվազիվ է, քան ուղեղ-ողնուղեղային հեղուկի թեստավորումը և կարող է հեշտացնել ճանաչողական խանգարումներ ունեցող հիվանդների ախտորոշումը։ Հիվանդության վաղ հայտնաբերումը հատկապես կարևոր է հիմա, երբ հասանելի են դարձել դրա առաջընթացը դանդաղեցնող դեղամիջոցները. դրանք ավելի արդյունավետ են, երբ բուժումը սկսվում է վաղ։

PrecivityAD2-ի հիմքում ընկած տեխնոլոգիան սկզբնապես մշակվել է Վաշինգտոնի համալսարանի բժշկական դպրոցի մի թիմի կողմից՝ նյարդաբաններ Ռանդալ Բեյթմանի և Դեյվիդ Հոլցմանի գլխավորությամբ: 2007 թվականին գիտնականները և նրանց գործընկերները հիմնադրել են C2N Diagnostics-ը, որը ստացել է իրենց լաբորատորիաների արտոնագրված մշակումների բացառիկ առևտրային իրավունքներ։

PrecivityAD2-ը վերլուծում է ամիլոիդի երկու ձևերի՝ Aβ42 և Aβ40-ի և տաու սպիտակուցի երկու ձևերի՝ p-tau217-ի և ընդհանուր տաու217-ի հարաբերակցությունը: Այս պարամետրերը կապված են Ալցհայմերի հիվանդության դեպքում ուղեղի պաթոլոգիական փոփոխությունների հետ։

Նախորդ ուսումնասիրությունները ցույց են տվել, որ թեստը հայտնաբերում է ամիլոիդային պաթոլոգիան ավելի քան 90% ճշգրտությամբ և արդյունավետությամբ համեմատելի է ավելի ինվազիվ մեթոդների հետ, ինչպիսիք են ուղեղ-ողնուղեղային հեղուկի վերլուծությունը և ուղեղի պատկերագրությունը, այդ թվում՝ թեթև ճանաչողական խանգարում ունեցող հիվանդների մոտ։

FDA-ի հաստատումը ընդլայնում է թեստի կլինիկական կիրառելիությունը: Նախկինում բժիշկները արդեն կարող էին PrecivityAD2 նշանակել թեթև ճանաչողական ախտանիշներ ունեցող հիվանդներին, բայց այժմ այն կարող է ավելի լայնորեն գովազդվել FDA-ի հաստատմանը համապատասխանող առողջապահական ծառայություններ մատուցողների շրջանում: Ավելին, հաստատումը կարող է նպաստել ապահովագրական ծածկույթին՝ թեստն ավելի մատչելի դարձնելով հիվանդների համար։

Բեյթմանի և Հոլցմանի հետազոտությունը նաև հիմք դրեց ուղեղում և ուղեղ-ողնուղեղային հեղուկում ամիլոիդ-բետա-ի արտադրության և մաքրման ուսումնասիրության մեթոդների մշակմանը։ Նրանց աշխատանքը նպաստեց Ալցհայմերի հիվանդության բիոմարկերների ժամանակակից արյան անալիզների գիտական հիմքի ստեղծմանը։

Հետևեք NEWS.am Medicine-ին Facebook-ում և Twitter-ում